लेखक: शंभू नाथ37 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक
बिहारचे मुख्यमंत्री नितीश कुमार यांनी गुरुवारी राज्यसभेसाठी आपला अर्ज भरला आहे. यानंतर आता हे निश्चित झाले आहे की नितीश कुमार बिहारच्या मुख्यमंत्री पदाचा राजीनामा देतील आणि बिहारला नवीन मुख्यमंत्री मिळेल. मात्र, भाजप किंवा जेडीयू यापैकी कोणीही याबद्दल घाईत नाही.
सरकारी सूत्रांनुसार, 16 मार्चपर्यंत राज्यसभेच्या निवडणुकीची प्रक्रिया चालेल. 9 एप्रिलनंतर नवीन राज्यसभा सदस्यांना शपथ घ्यायची आहे. अशा परिस्थितीत आजच्या तारखेपासून अजून किमान एक महिन्याचा कालावधी शिल्लक आहे.
यादरम्यान दोन्ही पक्ष आधी आपल्या आमदार दलाची बैठक बोलावतील. दोन्ही पक्ष स्वतंत्रपणे आमदार दलाचा नेता निवडतील. यानंतर एनडीएच्या आमदार दलाचा नेता निवडला जाईल. त्यानंतर मुख्यमंत्री नितीश कुमार राजीनामा देतील आणि नवीन नेते सरकार स्थापनेचा दावा करतील.
भाजप सूत्रांनुसार, रामनवमी (26 मार्च) पर्यंत नवीन सरकार स्थापन केले जाईल. तसेच, बिहारमध्ये पहिल्यांदाच भाजपचे मुख्यमंत्री शपथ घेतील असे मानले जात आहे. तर, जेडीयू कोट्यातून दोन उपमुख्यमंत्री बनवले जाऊ शकतात.
बिहारमध्ये NDA च्या नवीन सरकारमध्ये किती मंत्री असू शकतात? कोण मुख्यमंत्री, कोण उपमुख्यमंत्री असू शकतात? वाचा अहवाल…।
32 मंत्र्यांसह पूर्ण क्षमतेच्या सरकारची स्थापना होऊ शकते
तीन महिन्यांपूर्वी नितीश कुमार यांनी 26 मंत्र्यांसह शपथ घेतली होती. आता नवीन सरकार पूर्ण क्षमतेच्या 32 मंत्र्यांसह स्थापन होऊ शकते. यामध्ये भाजपचे 14, जेडीयूचे 14, एलजेपी(आर)चे 2 आणि आरएलएम-एचएएमचे प्रत्येकी एक मंत्री असतील.
भाजप आणि जेडीयू या दोन्ही पक्षांकडून सरकारमध्ये नवीन चेहऱ्यांना संधी मिळू शकते. मात्र, सध्या तरी कोणत्याही पक्षाचे नेते चेहऱ्यांबाबत काहीही बोलणे टाळत आहेत.
अध्यक्षपद आणि गृह विभागावर अडचण येऊ शकते
जेडीयूच्या प्रदेश स्तरावरील एका नेत्याने सांगितले की, स्पीकर आणि गृह विभागावर जेडीयूने दावा केला आहे. सध्या मुख्यमंत्रिपद जेडीयूच्या कोट्यात आहे, तर स्पीकर भाजपच्या ताब्यात आहे आणि पहिल्यांदाच सम्राट चौधरी यांनी उपमुख्यमंत्री असताना गृह विभाग स्वतःकडे ठेवला आहे. आता जेडीयू याच आधारावर या पदांवर आपला दावा करत आहे.
मात्र, भाजपला ही दोन्ही पदे आपल्याकडेच ठेवायची आहेत. 2005 नंतर पहिल्यांदाच गृह विभाग भाजपच्या ताब्यात आला आहे. सरकार स्थिर ठेवण्यासाठी स्पीकरचे पदही महत्त्वाचे मानले जाते. अशा परिस्थितीत भाजप कोणत्याही परिस्थितीत ही दोन महत्त्वाची पदे सोडण्यास तयार नाही.
मुख्यमंत्रिपदासाठी हे 2 नेते दावेदार आहेत
1- सम्राट चौधरी सर्वात पुढे, लव-कुश समीकरण साधणार भाजप
सम्राट चौधरी कोइरी समाजातून येतात. नीतीश कुमार कुर्मी आहेत. या दोघांना बिहारच्या राजकारणात लव-कुश म्हटले जाते. राज्यात या दोन्ही कोइरी आणि कुर्मी समाजाची लोकसंख्या अंदाजे 7 टक्के आहे. यात कोइरी 4.21% आणि कुर्मी 2.87% आहेत. यांच्याच बळावर नीतीश कुमार आपले राजकारण करत आले आहेत. अशा परिस्थितीत जर भाजपने सम्राट यांना पुढे केले, तर नीतीश यांची ही व्होट बँक त्यांच्याकडे जाऊ शकते.
भाजप बिहारमध्ये ओबीसींना आकर्षित करण्यासाठी गैर-यादव ओबीसींना सातत्याने आकर्षित करण्याचा प्रयत्न करत आहे आणि या समीकरणात सम्राट चौधरी अगदी योग्य बसतात. कोइरी ही बिहारमध्ये यादवांच्या तुलनेत एक मजबूत मागासलेली जात मानली जाते.
सरकारपासून संघटनेपर्यंतचा अनुभव
सम्राट चौधरी यांच्याकडे सरकारपासून ते संघटना चालवण्यापर्यंतचा अनुभव आहे. राबडी सरकारमध्ये सर्वात कमी वयाचे मंत्री बनण्यापासून ते सध्याच्या काळात दोनदा नितीश सरकारमध्ये उपमुख्यमंत्री राहिले आहेत. यापूर्वी ते नितीश सरकारमध्येही मंत्री राहिले आहेत.
विरोधकांविरुद्ध आक्रमक शैली
सम्राट चौधरी यांची सर्वात मोठी ताकद म्हणजे त्यांची आक्रमक शैली. भाजपमध्ये ते एकमेव असे नेते आहेत, ज्यांनी नितीश कुमार यांच्या विरोधात विरोधी पक्षनेते असताना त्यांच्यावर तितकाच तीव्र हल्ला चढवला, जितका ते लालू प्रसाद यादव किंवा तेजस्वी यादव यांच्यावर आक्रमकपणे हल्ला करतात.
ते भाजपच्या राजकीय शैलीसाठी योग्य आहेत. सम्राट यांच्याशिवाय सध्या बिहारमध्ये असे कोणतेही नेते नाहीत जे लालू आणि नितीश या दोघांवरही आक्रमक भूमिका घेतात.
सम्राट यांच्या मार्गातील अडचण म्हणजे दुसऱ्या पक्षातून भाजपमध्ये येणे
सम्राट चौधरी यांच्या मार्गातील सर्वात मोठा अडथळा आहे, त्यांचे दुसऱ्या पक्षातून भाजपमध्ये येणे. सम्राट भाजपमध्ये येण्यापूर्वी राजद आणि जदयूमध्ये होते. अशा परिस्थितीत जुने भाजप कार्यकर्ते त्यांचा विरोध करतात. जेव्हा ते पक्षाचे प्रदेशाध्यक्ष होते, तेव्हा अनेक दिग्गज नेत्यांनी त्यांना ‘आयातित भाजप कार्यकर्ते’ म्हटले होते. मात्र, आसामसह अनेक राज्यांमध्ये भाजपने दुसऱ्या पक्षातून आलेल्या नेत्यांना सर्वोच्च पदे दिली आहेत.
उपमुख्यमंत्री म्हणून त्यांच्या दुसऱ्या कार्यकाळात विजय सिन्हा खूप सक्रिय आणि आक्रमक आहेत. आपल्या कामांमुळे ते नेहमीच चर्चेत असतात.
2. विजय सिन्हा: RSS आणि मोदींचा विश्वास
सम्राट चौधरींप्रमाणे विजय सिन्हा देखील सध्याच्या सरकारमध्ये उपमुख्यमंत्री आहेत. विजय सिन्हा यांची सर्वात मोठी ताकद म्हणजे संघाचा विश्वास. त्यांना संघाचे विश्वासू नेते मानले जाते. त्यांनी संघाच्या माध्यमातून भाजपच्या राजकारणात प्रवेश केला आहे आणि ते मूळ भाजपचे आहेत. ते पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि गृहमंत्री अमित शाह यांचे जवळचे मानले जातात.
भरपूर प्रशासकीय अनुभव
विजय सिन्हा 2010 पासून लखीसराय विधानसभा मतदारसंघातून सातत्याने निवडणूक जिंकत आहेत. या काळात त्यांनी नितीश सरकारमध्ये मंत्री ते अध्यक्ष (स्पीकर) अशा भूमिकांमध्ये आपली छाप सोडली आहे. नितीश यांनी भाजपची साथ सोडल्यावर त्यांना विधानसभेत विरोधी पक्षनेते बनवण्यात आले होते. त्यानंतर ते सलग दोन वेळा उपमुख्यमंत्री पदावर आहेत. त्यांनी कठोर प्रशासक म्हणून आपली प्रतिमा निर्माण केली आहे.
सिन्हा यांची नकारात्मक बाजू
विजय सिन्हा यांच्या विरोधात सर्वात मोठी नकारात्मक गोष्ट ही आहे की ते फॉरवर्ड समाजातून येतात. त्यांची जात भूमिहार आहे. त्यांची लोकसंख्या बिहारमध्ये सध्या 2.87 टक्के आहे. बिहारचे राजकारण गेल्या 35 वर्षांपासून मागासवर्गीयांचे आहे. अशा परिस्थितीत भाजप हा धोका पत्करेल का, हे सांगता येत नाही. तथापि, उत्तर प्रदेशात योगी आदित्यनाथ यांच्या रूपाने केलेला प्रयोग यशस्वी ठरला आहे.
EBC वर्गातील एखाद्या नवीन नावाने भाजप धक्का देऊ शकते
भाजप इतर राज्यांमध्ये मुख्यमंत्र्यांच्या चेहऱ्याबाबत धक्का देत आली आहे. अशा परिस्थितीत, पक्ष पहिल्यांदाच बिहारमध्ये आपला मुख्यमंत्री बनवेल तेव्हा येथेही धक्का देऊ शकतो अशी अपेक्षा आहे. राजकीय वर्तुळात या गोष्टीची जोरदार चर्चा आहे की भाजप EBC चेहऱ्याला मुख्यमंत्री म्हणून पुढे आणू शकते. अशीही चर्चा आहे की अमित शहा यांनी पटना दौऱ्यादरम्यान EBC च्या काही आमदारांसोबत बैठकही घेतली होती.
आता JDU च्या उपमुख्यमंत्रीपदाच्या दावेदारांना जाणून घ्या
अशी चर्चा आहे की भाजप आपला मुख्यमंत्री बनवेल आणि सध्याच्या सूत्रानुसार JDU चे दोन उपमुख्यमंत्री असू शकतात. उपमुख्यमंत्रीपदासाठी या दोन नावांची सर्वाधिक चर्चा आहे…
1- स्वतः सरकारमधून बाजूला होऊन मुलाला राजकारणात आणू शकतात नितीश
नितीश कुमार स्वतः बिहारच्या राजकारणातून बाजूला होऊन आपला मुलगा निशांत कुमार याच्याकडे सरकार आणि संघटनेची सूत्रे सोपवू शकतात. निशांतने आतापर्यंत स्वतःला राजकारणापासून जवळजवळ दूरच ठेवले आहे. 2025 च्या विधानसभा निवडणुकीदरम्यान तो यात सक्रिय झाला आहे.
अशा परिस्थितीत, नितीश कुमार बाजूला झाल्यानंतर जात आणि पक्ष यांच्यात समन्वय साधण्यासाठी अशा नेत्याची गरज होती ज्याची सर्वांमध्ये स्वीकारार्हता असेल. यात निशांत कुमार पूर्णपणे योग्य ठरतात.
2- नीतीश आपले हनुमान विजय चौधरी यांच्यावर विश्वास दाखवू शकतात
विजय चौधरी जदयूच्या आत आणि बाहेर असे नेते आहेत, ज्यांना नीतीश कुमार यांचे ‘नंबर 2’ मानले जाते. ते सरकारच्या धोरणात्मक आणि रणनीतिक ‘कोर कमिटी’चे महत्त्वाचे सदस्य आहेत. नीतीश बिहारमध्ये कुठेही गेले तरी विजय चौधरी नेहमी त्यांच्यासोबत असतात. रणनीतिक बाबतीत त्यांना नीतीश कुमार यांचे हनुमान मानले जाते.
विजय चौधरी असे नेते आहेत जे वादांपासून दूर राहतात. ते त्यांच्या मृदुभाषी शैली आणि प्रशासकीय पकडीसाठी ओळखले जातात. वित्त, शिक्षण, ग्रामीण कार्य, जलसंपदा, संसदीय कार्य यांसारख्या अनेक महत्त्वाच्या विभागांची जबाबदारी त्यांनी सांभाळली आहे. याशिवाय ते विधानसभेचे अध्यक्षही राहिले आहेत.
Doonited Affiliated: Syndicate News Hunt
This report has been published as part of an auto-generated syndicated wire feed. Except for the headline, the content has not been modified or edited by Doonited.
